June Write 18 :: ป้อม
posted on 18 Jun 2009 23:35 by jmaneekul in juneเอนทรี่ที่แล้วเห็นป้อมพระสุเมรุ..เคยสงสัยไหมคะว่าในกรุงเทพมีอีกไหม
ป้อมที่รายตามกำแพงเมืองซึ่งขนานไปกับคลองรอบกรุงนั้น ๘ ป้อม (ทั้งหมดรวมริมแม่น้ำด้วย ๑๔ ป้อม)
แนวเส้นประขาวคือคลอง คูเมือง ส่วนเส้นประเหลืองคือ คลองผดุงกรุงเกษม
ป้อมทั้งแปดคือ
๑.ป้อมพระสุเมรุ อยู่ที่ปากคลองบางลำพูบน ด้านตะวันตกเฉียงเหนือของพระนคร
ที่ยังเห็นกันอยู่ทุกวันนี้
๒.ป้อมยุคนธร อยู่บนกำแพงเมือง เหนือวัดบวรนิเวศวิหารรื้อแล้ว
๓. ป้อมมหาปราบ อยู่บนกำแพงเมือง ระหว่างสะพานผ่านฟ้าฯ กับสะพานเฉลิมวันชาติ รื้อแล้ว
๔.ป้อมมหากาฬ อยู่บนกำแพงเมืองใกล้เชิงสะพานผ่านฟ้าฯ ยังอนุรักษ์ไว้
๕.ป้อมหมูทะลวง อยู่บนกำแพงเมืองหน้าเรือนจำกลาง (สวนรมณีย์นาถ) รื้อแล้ว
ข้างล่างนี่เห็นป้อมไกลๆทางขวา
๖. ป้อมเสือทะยาน อยู่บนกำแพงเมือง ใกล้ประตูสามยอดรื้อแล้ว
๗. ป้อมมหาไชย อยู่เหนือคลองคูพระนครหรือคลองโอ่งอ่างด้านสะพานหัน
ติดถนนมหาไชย ใกล้วังบูรพาภิรมย์ ป้อมนี้ต่อมาถูกรื้อ
เพื่อสร้างตึกแถวก่อนสงครามโลกครั้งที่ สอง ปัจจุบันคืออาคารรวมทุนไทย
ป้อมมหาไชย(หน้าศูนย์การค้าวังบูรพา) ก่อนมีรถราง ที่เห็นตรงกลางเป็นก๊อกประปาสาธารณะ
ร.5 โปรดฯให้ทำขึ้นเป็นจุดๆ ให้ราษฎรได้ใช้ได้ดื่มฟรี
๘. ป้อมจักรเพชร อยู่บนกำแพงเมือง ตรงปากคลองโอ่งอ่างใกล้ถนนจักรเพชร รื้อแล้ว
ป้อมทั้งหมด มีเหลือให้เห็นเพียง ๒ ป้อม คือ ป้อมพระสุเมรุ และป้อมมหากาฬ
แล้วยังมีป้อม 6 ป้อมริมแม่น้ำ
๙.ป้อมผีเสื้อ อยู่ปากคลองตลาดหรือคลองคูเมืองเดิมฝั่งใต้ ติดแม่น้ำเจ้าพระยา
๑๐.ป้อมมหาฤกษ์ ป้อมนี้น่าจะสร้างทับบนพื้นที่ของป้อมวิชาเยนทร์แบบฝรั่งเศส
สมัยสมเด็จพระนารายณ์ อยู่ตรงข้ามป้อมวิชัยประสิทธิ์ ที่เป็นกองทัพเรือฝั่งธนบุรี
อยู่ใกล้ปากคลองตลาดด้านเหนือ สมัย ร.๕ โปรดให้ใช้ที่ของป้อมมหาฤกษ์นี้
สร้างโรงเรียนสุนันทาลัยซึ่งต่อมาเปลี่ยน ชื่อเป็นโรงเรียนราชินี ที่ปากคลองตลาด
๑๑.ป้อมมหายักษ์ อยู่ริมน้ำ เยื้องหน้าพระอุโบสถวัดพระเชตุพน
ตรงข้ามวัดอรุณราชวราราม ปัจจุบันเป็นตลาดท่าเตียน
๑๒.ป้อมพระจันทร์ อยู่ที่บริเวณท่าพระจันทร์ ตรงข้ามโรงพยาบาลศิริราช
๑๓.ป้อมพระอาทิตย์ อยู่สุดถนนพระอาทิตย์ ปากคลองคูเมืองเดิมด้านใต้
๑๔.ป้อมอิสินทร อยู่ระหว่างป้อมพระสุเมรุกับป้อมพระอาทิตย์
ปากคลองคูเมืองเดิมหรือคลองหลอดด้านเหนือ
แล้วยังมีป้อมที่คลองชั้นนอก คลองผดุงกรุงเกษม
ป้อมที่เรียงรายอยู่ชั้นนอก
๑. ป้อมป้องปัจจามิตร อยู่ริมปากคลองสาน
๒. ป้อมปิดปัจจานึก อยู่ริมคลองผดุงกรุงเกษมใต้
๓. ป้อมผลาญศัตรูราบ อยู่ใต้วัดเทพศิรินทร
๔. ป้อมปราบศัตรูพ่าย อยู่ใต้ตลาดนางเลิ้ง
๕. ป้อมทำลายแรงปรปักษ์ อยู่เหนือวัดโสมนัสวิหาร
๖. ป้อมหักกำลังดัสกร อยู่เหนือคลองผดุงกรุงเกษม
๗. ป้อมมหานครรักษา อยู่ฝั่งตะวันตกคลองบางกอกใหญ่
ส่วนใหญ่ พอรื้อป้อมก็จะเอามาตั้งเป็นชื่อถนนแถวนั้น
อย่างถนนพระอาทิตย์ ท่าพระจันทร์
แต่ก่อนไม่สนใจหรอกค่ะ แต่พอเค้าบูรณะป้อมพระสุเมรุก็พยายามเก็บ ๆ
ประวัติศาสตร์ไม่ต้องเรียนแค่ในโรงเรียนหรอกนะคะ


#1 By b613 ดาวถัดมา on 2009-06-19 00:07